Sójka Mazowiecka

Sójka Mazowiecka – regionalny festyn organizowany w Cegłowie od sierpnia 2007 roku. Inicjatorem i pierwszym jego organizatorem był ówczesny wójt Gminy Cegłów – Krzysztof Miklaszewski. Wydarzenie jest cykliczne i odbywa się co rok w okresie wakacyjnym (lipiec-sierpień). Sama nazwa festynu pochodzi od potrawy, za którą Anna Kotuniak z Podcierna otrzymała oskara kulinarnego „Perła 2001”.

Tą znaną i wyrabianą we wschodniej części Mazowsza potrawą są pierogi wykonane z ciasta, cienko rozwałkowanego i wypełnionego kapustą, boczkiem lub słoninką, kaszą jaglaną i grzybami, następnie zapiekanego, zwane powszechnie „sójkami mazowieckimi”. Jak wynika z rozmów z mieszkańcami potrawę tę nazywano po prostu pierogami, dopiero w latach 50-tych XX wieku zaczęto określać je mianem „sójki” i od tego czasu nazwa weszła do powszechnego użytku. Na różnego rodzaju festynach gminnych, konkursach kulinarnych promujących region można posmakować sójki mazowieckiej, głównej potrawy podawanej podczas imprez. Tradycja wypieku tego smacznego produktu nie ginie i jest pieczołowicie kultywowana. Kiedyś pierogi przygotowywano wyłącznie z okazji świąt – w zależności od rodzaju święta w odpowiednim kształcie i z odpowiednim nadzieniem. Sójkę mazowiecką można było zjeść mniej więcej co dwa tygodnie, kiedy wypiekało się chleb. Nie była to więc potrawa odświętna, ale była na pewno niecodziennym daniem, smakowitą odmiennością w dość monotonnej wiejskiej diecie.

Dla lepszego efektu wizualnego przed włożeniem sójek mazowieckich do pieca niektórzy smarują je rozbełtanym jajkiem, wtedy nabierają połysku, ale nie jest to konieczne. Pierogi przygotowuje się od początku do końca ręcznie według tradycyjnych przepisów przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Dla poszczególnych części Polski były regionalne odmiany pierogów o charakterystycznych nazwach jak: hreczuszki, sanieszki socznie, a jak pisał pan Janusz Bohdanowicz w komentarzu do Polskiego Atlasu Etnograficznego, t. III: „W Polsce wschodniej, na obszarze międzyrzecza Wisły, Narwi i Bugu dużą popularnością cieszą się tak zwane „pierogi pieczone”, „sujki” czy też od nazw nadzienia określane terminami „kasioki”, „kapuścioki” itp.”.

Sójka mazowiecka należy do potraw tanich, łatwych do przyrządzania, pożywnych i bardzo smacznych, powstaje na bazie surowców często pochodzących z własnego gospodarstwa. Przepisy przyrządzania tego wyjątkowego produktu mają ponad stuletnią tradycję.

Poniżej publikujemy przepis pani Anny Kotuniak ze wsi Podciernie (gm. Cegłów). Przepis ten znany jest w rodzinie pani Anny już od przeszło 120 lat.

Składniki:
Ciasto: 2 kg mąki,
4-5 łyżek oleju,
5 dag drożdży,
1 łyżeczka cukru, duża szczypta soli,

Farsz: 2 szklanki kaszy jaglanej,
garść grzybów suszonych,
boczek surowy i słonina ok.25-30 dag,
ok.1,2 kg kwaszonej kapusty “prosto z beczki”,
sól i pieprz do smaku.

1. Drożdże rozkruszyć, dodać cukier, rozprowadzić letnią wodą, pozostawić w ciepłym miejscu “aż się poruszą”, wlać do wymieszanej z olejem i solą mąki. Ciasto wyrabiać długo i dokładnie, aż będzie ostawać od ręki. Kaszę jaglaną ugotować na sypko.

2. Grzyby namoczyć na noc w wodzie i ugotować, a ostudzone pokroić w cienkie paseczki, podlać wodą, w której się moczyły i gotowały.

3. Kapustę opłukać, odcisnąć, posiekać, przesmażyć na pokrojonym w kostkę boczku i słoninie.

4. Połączyć wszystkie składniki, poddusić, doprawić do smaku solą i pieprzem. Z rozwałkowanego ciasta wykrawać krążki lub kwadraty, nakładać farszem, mocno skleić i upiec w piekarniku.

W dniu 11 maja 2009 sójki zostały wpisane na listę produktów tradycyjnych.

źródło: https://www.facebook.com/SojkaMazowiecka/ https://ceglow.pl/informator/produkty-regionalne/sojka-mazowiecka/ https://podrozowisko.pl/kulinarne/sojka-mazowiecka-2014/